A
A
A
szukaj
wersje językowe Polski English Deutsch
< Fototeka powrót
Stefan Rassalski „Ster”

Stefan Rassalski urodził się 26 grudnia 1910 roku w Symonowie w województwie wołyńskim na wschodnich kresach II Rzeczpospolitej.  Wykształcenie artystyczne jako malarz i grafik zdobył w lubelskiej  Wyższej Szkole Malarstwa i Rysunku oraz stołecznej Akademii Sztuk Pięknych, a teoretyczne w zakresie filozofii i historii sztuki na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim i Uniwersytecie Warszawskim.  W latach 30. współtworzył muzea regionalne w Lublinie i Łucku, artystyczną grupę „Krąg” oraz brał udział w licznych wystawach. W czasie okupacji niemieckiej przystąpił do konspiracji w Wojskowej Służby Ochrony Powstania (WSOP) i związał się z tajnym laboratorium na Politechnice Warszawskiej (PW). Do wybuchu Powstania mieszkał w Domu Profesorskim PW przy ulicy Koszykowej 75. Od grudnia 1939 roku, prowadził tajne komplety z rysunku odręcznego i perspektywy wykreślnej na Politechnice Warszawskiej oraz z technik drukarskich i redakcyjnych w tajnej Szkole Dziennikarstwa. Jako członek Armii Krajowej realizował szereg zadań w laboratoriach Politechniki, tj. nadzorowanie produkcji  broni i środków łączności  oraz fałszywych dokumentów m.in. dla osób pochodzenia żydowskiego. Po kapitulacji Warszawy w październiku 1944 dostał się wraz z resztą warszawskiej ludności cywilnej do obozu przejściowego w Pruszkowie, skąd został zwolniony jako niezdolny do pracy i jedyny opiekun swojego syna. Po wojnie aktywnie zaangażował się w pracę Biura Odbudowy Stolicy, redagowanie  tygodnika „Stolica” oraz pracę Komitetu ds. Urbanistyki i Architektury. Rassalski tworzył jako grafik i malarz, był tez autorem licznych  artykułów z zakresu teorii sztuki i architektury. Należał do Związku Polskich Artystów Plastyków oraz Związku Dziennikarzy Polskich. Zmarł 17 listopada 1972 w Warszawie.

 

  • Prezentowana kolekcja fotografii Stefana Rassalskiego składa się z odbitek stykowych i większego formatu pozytywów, wykonanych w czasie Powstania Warszawskiego w Śródmieściu Południowym oraz w pierwszych latach po wojnie. Autor pełnił obowiązki Fotograficznego Sprawozdawcy Wojennego, działając w  kwartale między Alejami Ujazdowskimi i  Niepodległości oraz Alejami Jerozolimskimi i Polem Mokotowskim. Do najbardziej interesujących należą ujęcia z terenu tzw. „małej PAST-y” przy ulicy Piusa XI (obecnie Pięknej), wykonanych 23 sierpnia po akcji zdobycia przez powstańców oraz seria widoków na kampus Politechniki Warszawskiej. Na zdjęciach uchwycone zostały ciche i spokojne fragmenty powstańczej rzeczywistości: opustoszałe ulice,  nieliczni przechodnie, grupy pozujących, uśmiechniętych powstańców, sceny „po bitwie”. Pochodzące z 7 rolek filmów fotografie ocalały właśnie dzięki  kameralnemu, zakulisowemu charakterowi. Autor zatrzymał je dla siebie jako bardziej osobistą dokumentację i wyniósł z miasta po kapitulacji, ukrytą w lasce inwalidzkiej. Pozostała część fotoreportażu Rassalskiego na 19 negatywach, zawierająca  zdjęcia z pierwszej linii ognia, była sukcesywnie deponowana w Komendzie Głównej AK, zabezpieczającej i wykorzystującej fotografie FSW w powstańczej prasie. Niestety, negatywy te zaginęły, a ich pozytywowe obrazy, wykonywane na bieżąco przez autora, uległy zniszczeniu. Narzędziem pracy autora był małoobrazkowy aparat Vito I marki Voigtländer, produkowany w Niemczech w niewielkim nakładzie w latach 1939 – 1940 oraz filmy Agfa i Leica.  Za ciemnię fotograficzną służyło mu laboratorium w podziemiach gmachu Fizyki Politechniki Warszawskiej. Zbiór uzupełnia seria 31 fotografii zniszczonej stolicy, wykonanych w drugiej połowie lat 40, w związku z pracą dla Biura Odbudowy Stolicy i magazynu „Stolica”. Stanowią one próbkę powojennej aktywności fotograficznej autora, koncentrującej się wokół zniszczeń i stopniowej odbudowy Warszawy. 
MPW-IK/2466
MPW-IK/2466
MPW-IH/2175
MPW-IH/2175
MPW-IP/7567
MPW-IP/7567
MPW-IP/7548/14
MPW-IP/7548/14
MPW-IK/2502
MPW-IK/2502
MPW-IP/3597
MPW-IP/3597
MPW-IP/7556
MPW-IP/7556
MPW-IP/7546/14
MPW-IP/7546/14
MPW-IK/2508
MPW-IK/2508
MPW-IK/2506
MPW-IK/2506
MPW-IP/3605
MPW-IP/3605
MPW-IP/3603
MPW-IP/3603
< str. poprzednia 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 z 16 str. następna >
close